Küçük çaplı bir araştırmada, bilim insanlarının kilo kaybına yardımcı olması amacıyla kullanmayı umduğu ve ısı üreten bir doku olan kahverengi yağı belirgin şekilde aktive etmeden, bir ilacın kalori yakımını artırdığı ortaya çıktı.
Kahverengi yağ bizi sıcak tutmak için enerji yakıyor ve araştırmacılar bir ilacın bu yeteneği obeziteye karşı kullanabileceğini umut ediyor. İnsanlar üzerinde yapılan küçük çaplı bir çalışmada, fenoterol adlı ilaç kahverengi yağı belirgin şekilde aktive etmeden vücudun enerji kullanımını artırdı. Bu durum, araştırmacıların fazladan enerjinin nereye harcandığından emin olamamasına yol açtı.
Enerji harcamasını artırma ihtimali dikkat çekiyor çünkü vücut genellikle daha az enerji kullanarak kilo kaybına yanıt veriyor. Mevcut kilo verme ilaçları iştahı azaltarak bu dengenin diğer tarafına odaklanıyor.
Basel Üniversitesi ve Basel Üniversite Hastanesinden Profesör Matthias Betz, ideal olarak iştah azalması ile enerji harcamasındaki artışı birleştirebileceklerini söyledi. Betz, ancak öncelikle kahverengi yağ dokusunun nasıl düzenlendiğinin daha iyi anlaşılması gerektiğini kaydetti.
Sadece soğuk kahverengi yağı belirgin şekilde aktive ediyor
Kahverengi yağ olarak da bilinen kahverengi yağ dokusu, soğuğa tepki olarak doğal şekilde aktif hale geliyor. Aktif kahverengi yağı olan kişilerin daha zayıf olma ve daha olumlu bir metabolik profile sahip olma eğiliminde olduğu görülüyor. Bu gözlemler, araştırmacıları soğuğun etkisini yeniden üretebilecek ilaçlar aramaya teşvik etti.
Betz ve meslektaşları, hücrelerdeki sinyalleri alan proteinler olan beta2 adrenerjik reseptörlerini uyararak bu etkiyi elde edip edemeyeceklerini araştırdı. Fenoterol bu reseptörleri uyararak ekibin bu özel sinyal yolunun insan kahverengi yağını aktive edip edemeyeceğini test etmesine olanak sağladı. Bulgular Cell Metabolism dergisinde yayımlandı.
On bir sağlıklı gönüllü hem hafif soğuğa maruz bırakıldı hem de fenoterol ile tedavi edildi. Araştırmacılar, gönüllülerin vücutlarının ne kadar enerji kullandığını ölçtü ve PET/CT taramalarıyla kahverengi yağ aktivitesini değerlendirdi. Her iki müdahale de enerji harcamasını artırdı ancak sadece soğuk, kahverengi yağı belirgin şekilde aktive etti. Soğuğa maruz kaldıktan sonra doku, fenoterol tedavisinden sonrakine kıyasla yakıt olarak kullanabileceği bir şeker olan glikozu önemli ölçüde daha fazla emdi.
Betz, kahverengi yağda benzer bir aktivasyon tespit edemeseler de enerji harcamasının fenoterol ile güçlü bir şekilde artmasına şaşırdıklarını belirtti. Betz, çalışmanın enerji harcamasındaki artışın otomatik olarak kahverengi yağın aktive olduğu anlamına gelmediğini gösterdiğini ifade etti.
Diğer dokular fenoterolün etkisini açıklayabilir
Fenoterolün tetiklediği ek enerji tüketiminin, iskelet kasını veya temel olarak enerji depolayan beyaz yağı içerebileceği düşünülüyor. Çalışma, hangi dokuların veya süreçlerin bundan sorumlu olduğunu belirlemedi.
İnsan dokusunun analizleri, kahverengi yağı tamamen aktive etmenin birkaç reseptörün veya biyolojik sinyalin birlikte çalışmasını gerektirebileceğini de gösteriyor. Bu olasılık, tek bir reseptörü uyararak tedavi geliştirmenin araştırmacıların umduğundan daha zor bir yol olabileceğine işaret ediyor.
SAĞLIK 30 Eylül 2026 Çarşamba, 08:18
Benzer Haberler