Bursa Teknik Üniversitesi (BTÜ) Mekatronik Bölümü Öğretim Üyesi ve Elektrikli Taşıtlar Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdür Yardımcısı Doç. Dr. Mehmet Onur Genç, ömrünü tamamlayan elektrikli araç bataryaları için kimyasal dönüşüm önerisinde bulundu.
Doç. Dr. Mehmet Onur Genç, AA muhabirine, elektrikli araçların yaygınlaşması ve araç teknolojilerinin ilerlemesi için çalışma yürüttüklerini söyledi.
Türkiye'nin 2020'den sonra elektrikli araç pazarına hazır hale geldiğini belirten Genç, yerli ve milli imkanlarla geliştirilen Togg'un da yeni model ve batarya modelleriyle piyasadaki yerini aldığını bildirdi.
Genç, içten yanmalı araçlar ile elektrikli araçlar arasındaki farklara değinerek, şöyle konuştu:
"Elektrikli araçlarda mekanik parçaların az olması en önemli faktör. İçten yanmalı bir motorlu araçta yüzlerce mekanik parçadan bahsederken elektrikli araçlarda sadece motor, güç aktarım sistemi ve şasiden bahsedebiliyoruz. Bu özellikle elektrikli araçların daha kolay üretilebilir olmasına ve bataryada kullanılan değerli madenlere sahip ülkelerin de avantajlı hale gelmesine sebep vermiştir."
Elektrikli araçların çevreci araç olduğuna dikkati çeken Genç şöyle devam etti:
"Emisyonu azaltan, çevreye katkı sağlayan elektrikli araçların çevreye katkısı geri dönüştürebilirliği iyi bir şekilde yönetilirse daha büyük bir avantaja dönüşmektedir. Petrol bazlı yakıt kullanıyorsunuz ve bu yakıt sonuç olarak belli kimyasal işlemlerden sonra havaya belli bir emisyon ortaya çıkarıyor. Fakat elektrikli araçlarda siz elektrik gücüyle birlikte sistemi çalışır hale getiriyorsunuz ve emisyonu düşürüyorsunuz. Elektrikli araçlardaki emisyon sistemin üretim safhasından daha çok gelen faktör."
- "Batarya stratejik bir ham maddedir"
Genç, bataryaların kullanım ömürlerinin üç safhadan oluştuğunu anlattı.
Klasik elektrikli araçların 8-12 yıl, elektrikli bisiklet, elektrikli skuter gibi taşıt bataryalarının ise 3-6 yıl ömre sahip olduğunu dile getiren Genç, şunları kaydetti:
"Batarya stratejik bir ham maddedir. Burada stratejik ham madde olmasının sebebi geri dönüştürülebilir kısmında yapılan yöntemlerdir. Bataryalar fiziksel olarak geri dönüşüm, ikincil ömür ve kimyasal olarak ayrıştırma kısımlarına ayrılır. 'İkincil ömür' dediğimiz, elektrikli araç bataryası yüzde 70-80 kapasitelerden sonra kullanılamaz hale gelince piyasada güneş enerji depoları, fabrika pik yükleri gibi alanlarda çalıştırılır. Burada da yaşlanan ve ömrü biten bataryalar daha sonra fiziksel olarak kırıma uğrar. İçerisindeki demir, alüminyum, bakır gibi maddeler ayrıştırıldıktan sonra asıl cevher dediğimiz değerli toz mineralleri ayrıştırmak üzere kimyasal işleme uğrar."
- "Bataryaların geri dönüşümü üzerine çalışıyoruz"
Genç, 2020'den itibaren Türkiye pazarına giren araçların 2030'lu yıllarda batarya ömrünü tamamlayacağını söyledi.
İçerisinde kimyasal barındıran bataryaların imha veya geri dönüşümüyle ilgili çalışma yürütülmesi gerektiğine dikkati çeken Genç, sözlerini şöyle tamamladı:
"Bataryalardaki 'değerli atık tozu' dediğimiz lityum, mangan, nikel, kobalt, fosfat kısımlar iyi bir şekilde kimyasal olarak ayrıştırılması sonucunda tekrar kullanıma kazandırılabilir. Özellikle 2030'lu yıllara doğru giderken araçlar elektronik sistem veya batarya olarak kendilerini tamamlamak üzereler. 2030 yılına doğru giderken stratejik olarak kimyasal geri dönüşüm yapabilen ülkeler, firmalar kazanım sağlayacaktır. Elektrikli araçlar büyük bir kıymet. Elektrikli araçların, şarj istasyonlarının yaygınlaşması çok önemli. Burada elektrikli araçlardaki bataryalar için geri dönüştürme açısından stratejik hedef konması da önemli. Biz burada hem elektrikli araçların yaygınlaşmasını hem de stratejik olarak bataryaların geri dönüşümü üzerine çalışıyoruz."
BURSA 27 Ocak 2026 Salı, 11:35
Benzer Haberler