Erkek cinsiyetini belirleyen Y kromozomu yok oluyor

YAŞAM, 08 Aralık 2025 Pazartesi, 09:25

Evrim biyologu Jenny Graves'a göre erkek cinsiyetini belirleyen Y kromozomunun atalarından gelen genlerin yüzde 97'si kayboldu: Bu durum devam ederse erkeklik kromozomu yok olabilir.

Bilim dünyasında Y kromozomunun geleceği uzun süredir tartışılıyor. İlk bilimsel hesaplamalar, bu kromozomun uzun evrimsel süreçte gen kaybına uğradığını ve teorik olarak milyonlarca yıl içinde işlevini yitirebileceğini gündeme getirdi.

Evrimsel biyolog Jenny Graves'e göre erkek cinsiyetini belirleyen Y kromozomu, atalarından gelen genlerin önemli bir bölümünü kaybetti. Graves, bu sürecin aynı hızla devam etmesi halinde kromozomun milyonlarca yıl içinde işlevini kaybedebileceğini öne sürüyor.

İnsanlarda cinsiyet, sperm hücresinin taşıdığı X veya Y kromozomuna göre belirleniyor. Y kromozomu taşıyan sperm erkek, X kromozomu taşıyan sperm ise kız bebek oluşumunu sağlıyor. Uzmanlar, bu sistemin insan türünde halen kararlı şekilde devam ettiğini vurguluyor.

Konuya ilişkin bilim dünyasında farklı görüşler bulunuyor. MIT'den genetikçi Jenn Hughes ve ekibi, özellikle primatlarda Y kromozomunun uzun süredir stabil olduğunu ve yok olma riskinin sanıldığı kadar yüksek olmayabileceğini savunuyor.

Diğer türlerden çarpıcı örnekler

Bazı kemirgen ve memeli türlerinde Y kromozomunun tamamen ortadan kalktığı, ancak cinsiyet belirleme işlevinin başka genetik mekanizmalara devredildiği biliniyor. Uzmanlar, bu örneklerin insan evrimini anlamak açısından önemli veriler sunduğunu ifade ediyor.

Araştırmalar, Y kromozomundaki gen kaybının sabit bir hızda ilerlemediğini gösteriyor. Bilim insanları, bu sürecin duraksamalar ve sıçramalarla ilerleyebileceğini belirtiyor.

Uzmanlar, Y kromozomunun geleceğine ilişkin kesin bir değerlendirme yapabilmek için daha geniş kapsamlı ve uzun vadeli genetik çalışmalara ihtiyaç olduğunu vurguluyor. Tartışmanın önümüzdeki yıllarda da süreceği ifade ediliyor.

YAŞAM 08 Aralık 2025 Pazartesi, 09:25

Benzer Haberler

Bursa'da binlerce vatandaş 'Demokrasi ve Bayrak Yürüyüşü'nde buluştu

Bursa Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Biba,...

Dereye uçan aracın sürücüsü hayatını kaybetti

Çanakkale'nin Ayvacık ilçesinde dereye uçan...

UEFA Şampiyonlar Ligi'nde gecenin sonuçları belli oldu

UEFA Şampiyonlar Ligi'nde birinci eleme turu...

Kontrolden çıkan otomobil trambüs direğine çarptı: Yaralı sürücü ambulanstan kaçtı

Malatya'da kontrolden çıkan araç, trambüs...

ABD'den Ahvaz'a saldırı: Kanser hastası çocukların kaldığı hastane tahliye edildi!

ABD'nin İran'ın Ahvaz kentine düzenlediği...

UEFA Konferans Ligi'nde gecenin sonuçları belli oldu

UEFA Konferans Ligi'nde 1. eleme turu rövanş...