Fransa-Cezayir hattında vize krizi

Fransa Hükümet Sözcüsü Maud Bregeon, Bakanlar Kurulu toplantısının ardından basına yaptığı açıklamada, Fransa Cumhurbaşkanı Macron'un kamuoyunda tartışma yaratan Cezayirlilere verilen vize sayılarına ilişkin görüşlerini aktardı.

Sözcü Bregeon, "Cumhurbaşkanımız, son günlerde özellikle vize sayısı konusunda geniş yankı uyandıran Cezayir Büyükelçimizin açıklamalarını düzeltmek istedi" ifadelerini kullandı.

Bregeon, 2024'te diplomatik krizin yaşandığı ancak mayıstan itibaren ilişkilerin toparlanma aşamasına geçildiği Cezayir'e verilen vizelerle ilgili Macron'un "Vize konusunda (Fransa'nın) hedeflediği bir rakam yok ve Fransa açısından bir rehavet söz konusu değil" ifadelerini kullandığını aktardı.

Fransa ile Cezayir arasında 2024'te yaşanan diplomatik krizin ardından geri çağırılan ancak mayısta yeniden göreve gönderilen Fransa'nın Cezayir Büyükelçisi Stephane Romatet katıldığı bir yerel yayında ülkesinin Cezayir politikalarına ilişkin açıklamalarda bulunmuştu.

Büyükelçi Romatet, 2024'teki diplomatik krizden önce Fransa'nın Cezayirlilere yılda yaklaşık 250 bin vize sağladığını ancak bu rakamın yaşanan gerginlikler nedeniyle düştüğünü hatırlatarak, Fransız hükümetinin bu rakamı krizden önceki seviyeye ulaştırmayı hedeflediğini belirtmişti.

Fransa'nın önde gelen aşırı sağcı isimlerinden Jordan Bardella ve cumhuriyetçi eski İçişleri Bakanı Bruno Retailleau büyükelçinin bu açıklamalarını eleştirerek, hükümeti Cezayir'e karşı "kapitülasyon" vermekle suçlamıştı.

İLİŞKİLER GERGİN SEYREDİYOR

İki ülke arasında, Fransız yetkililerin yıllardır iade etmeyi reddettiği Cezayir arşivi ve Paris'teki İnsan Müzesi'nde bulunan halk devrimi liderlerinin kafatasları, Fransa'nın 1960-1966 yıllarında Cezayir Çölü'nde gerçekleştirdiği nükleer denemelerin kurbanları için tazminat ödenmesi ve Bağımsızlık Savaşı (1954-1962) sırasında kaybolan 2 bin 200 kişinin akıbetinin açıklığa kavuşturulması gibi çözüm bekleyen tarihi konular bulunuyor.

Bu sorunların yanı sıra Fransa'nın Temmuz 2024'te egemenlik tartışmalarının olduğu Fas'ın Batı Sahra bölgesinde Fas lehine özerklik planına destek verdiğini duyurması, bölgede bağımsızlık yanlılarını destekleyen Cezayir ile ilişkileri iyice bozmuştu. Cezayir, Temmuz 2024'te Fransa'nın Batı Sahra adımına tepki olarak Paris'teki büyükelçisini geri çekmişti.

Ayrıca Cezayir'in, Fransa'nın sınır dışı ettiği Cezayirli tutukluların ülkeye girişine izin vermeyerek geri göndermesi de son dönemde ikili ilişkileri geren konulardan olmuştu.

İki ülke ilişkileri, Nisan 2025'te Cezayir'in, 12 Fransız diplomatı sınır dışı etme kararı alması ve Fransa'nın da buna misilleme yaparak 12 Cezayirli diplomatı sınır dışı edip Cezayir Büyükelçisi'ni geri çağırmasıyla tırmanmıştı.

Fransa, Cezayir ile "etkin diyalog" zemini kurmak için mayısta Cezayir Büyükelçisi Romatet'yi yeniden göreve göndermişti.