Manuel vites dönemi kapanıyor

ABD pazarında 2025 model yılında üretilen yeni araçların sadece yüzde 0,6'sı manuel şanzımana sahip. Bu oran, şimdiye kadarki en düşük seviye olarak kayıtlara geçti. 1980 yılında ise yeni araçların yüzde 34,6'sı manuel şanzımanlıydı. Onlarca yıldır istikrarlı bir düşüş gösteren manuel vites, otomotiv sektöründe giderek tarih olmaya doğru ilerliyor.

Gelişmiş otomatik şanzıman teknolojileri, daha hızlı vites geçişleri ve yüksek yakıt verimliliği sunarken, günümüz araçlarında ortalama yedi vites standart hale geldi. Özellikle SUV modellerine yönelik güçlü talep, manuel şanzımanın gerilemesini daha da hızlandırdı; zira SUV'ların neredeyse tamamı otomatik şanzımanla üretiliyor. Elektrikli araçların yaygınlaşması ve otonom sürüş teknolojilerinin ilerlemesi de manuel vitese olan ihtiyacı büyük ölçüde azaltıyor.

Avrupa'da da dramatik düşüş

Avrupa'da manuel şanzımanlı araçların payı 2001'de yüzde 91 iken, 2024 itibarıyla en büyük otomobil pazarlarında yüzde 29'a geriledi.

Birçok otomotiv devi manuel vites seçeneklerini azaltma veya tamamen kaldırma kararı aldı. Volkswagen, bu yıl ABD'deki son manuel şanzımanlı modeli Jetta GLI'nin üretimini sona erdirmeyi planlıyor. Toyota ise GR Supra'nın 2025 modelinin son manuel versiyonu olacağını açıkladı. Honda, Accord'un manuel üretimini 2021'de bitirdi ve şu anda yalnızca iki Civic modelinde manuel seçeneği sunuyor. BMW'nin manuel model sayısı dörde düşerken, Mini markası geçen yıl tamamen otomatik şanzımana geçti.

Ford Üst Yöneticisi Jim Farley ise Mustang modelinde manuel vites seçeneğini korumaya devam edeceklerini belirterek farklı bir tutum sergiledi.

ABD'de şu anda manuel şanzıman seçeneği sunan yeni araç modeli sayısı yaklaşık iki düzine ile sınırlı kaldı.

Sürücülerin tercihi de değişiyor

Ortalama yeni otomobil fiyatının yaklaşık 50 bin dolara, araç sahipliğinin aylık maliyetinin ise 1.000 doların üzerine çıktığı günümüzde, manuel vites bilenlerin oranı da kuşaklara göre belirgin farklılık gösteriyor. Yaklaşık 1.000 kişiyle yapılan bir ankete göre ABD'lilerin yüzde 60'ı manuel vites kullanmayı biliyor. Bu oran Baby Boomer kuşağında yüzde 83 iken, Z Kuşağı'nda yüzde 39'a kadar düşüyor.

Otomotiv endüstrisindeki bu köklü değişim, manuel vites tutkunları için zorlu bir dönemi işaret ediyor. Uzmanlar, manuel şanzımanlı araçların yakın gelecekte sadece niş bir pazar ve tutkulu sürücüler için üretileceğini öngörüyor.