TBMM Başkanı Kurtulmuş'tan yeni 'süreç' açıklaması
GÜNDEM, 09 Kasım 2026 Pazartesi, 14:47Ankara'da bir otelde, Ortadoğu Araştırma Merkezi (ORSAM) ile Oxford Üniversitesi ortaklığında düzenlenen "Ortadoğu'da Yeni Bir Bölgesel, Toplumsal Sözleşmesi Arayışı" başlıklı etkinlik düzenlendi.
Etkinliğin karşılama konuşmasını ORSAM Başkanı Kadir Temiz ile Oxford Üniversitesi Küresel Düzenler Programı Eş Direktörü ve Chatham House Kıdemli Araştırmacısı Galip Dalay gerçekleştirdi.
Etkinliğin açılış konuşmasını ise TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş yaptı. Dünyanın çok kutuplu ve çok merkezli yeni bir sisteme yöneldiğini belirten Kurtulmuş, çok kutupluluğun tek başına adil bir uluslararası düzenin kurulması için yeterli olmayacağını söyledi.
Kurtulmuş, uluslararası hukukun ilkelerinin ve yeni güç merkezlerinin nasıl sınırlandırılacağının tartışılması gerektiğini ifade etti.
"TÜRKİYE SADECE SEYREDEN BİR ÜLKE ASLA OLAMAZ"
Türkiye'nin bölgesel ve küresel gelişmelerde aktif rol üstlenmesi gerektiğini vurgulayan Kurtulmuş, şöyle konuştu:
"Hem bölgemizde yeni düzenin kurulması konusunda hem de küresel sistemin yeniden inşası sürecinde Türkiye sadece seyreden, sadece gelişmeleri takip eden, sadece gelişmelere karşı reaksiyon gösteren bir ülke asla olamaz. Mutlaka Türkiye bu kadar önemli değişimlerin yaşandığı süreçte ve bölgede hem bölgesinin hem de dünyanın yeni gelişmelerinde yol gösterici fikirleri üreten, sorunlara çözüm üretmek için kendisini birinci derecede sorumlu ve yetkili hisseden bir ülkedir. Dolayısıyla bu bölgedeki en ufak bir gelişmeden dahi Türkiye'nin sadece haberi olması değil, Türkiye'nin bu gelişmelerde proaktif bir şekilde yer almasını öngören bir anlayış içerisinde hareket ediyoruz."
Orta Doğu'da emperyalist projelerin ortaya koyduğu siyaset anlayışlarıyla hareket edilemeyeceğini belirten Kurtulmuş, bölge halkları arasında yeni bir barış ve toplumsal sözleşme arayışının önem kazanacağını ifade etti.
"MESELE SADECE BİR ÖRGÜTÜN SİLAHSIZLANMASI VE KENDİNİ FESHETMESİNDEN İBARET DEĞİL"
"Terörsüz Türkiye" sürecini "Türkiye modeli" olarak tanımlayan Kurtulmuş, şunları söyledi:
"Adına Türkiye modeli diyebileceğimiz bir süreci başlattık ve bugüne kadar da fevkalade başarılı bir şekilde geldik. Şunu ifade etmek isterim ki mesele sadece silahların bırakılmasından ya da sadece bir örgütün silahsızlanması ve kendini feshetmesinden ibaret bir süreç değildir. Mesele, esasına baktığımız zaman, bir asrı aşkın bir süredir emperyalistlerin bölgemizde dağıttığı halkların yeniden derlenmesi, toparlanması, bir arada, birlik içerisinde olmasının yolunu açmaktır. Bunun için iyi niyetle, samimiyetle ve devlet aklıyla yolumuza başladık ve büyük mesafeler aldık."
Sürecin diğer ülkelerdeki çatışma çözümü örneklerine kıyasla daha hızlı ilerlediğini savunan Kurtulmuş, başka ülkelerde 8-9 yılda gelinen noktaya Türkiye'nin iki yıl gibi bir sürede ulaştığını söyledi. Kurtulmuş, "Türkiye modelinin" dünyadaki üniversiteler ve araştırma merkezleri tarafından incelenen bir çatışma çözümü modeli olmasını temenni etti.
"TERÖRSÜZ TÜRKİYE BAŞKA ÜLKELERİN BAŞKENTLERİNDE PİŞİRİLEN BİR PROJE DEĞİLDİR"
Sürecin Türkiye'nin kendi siyasi ve toplumsal dinamiklerinden doğduğunu belirten Kurtulmuş, şöyle devam etti:
"Açık konuşayım, Terörsüz Türkiye başka ülkelerin başkentlerinde pişirilen bir proje olarak Türkiye siyasetinin ya da Türkiye kamuoyunun gündemine gelmiş bir proje değildir. Kendi tecrübemiz, Türkiye'de yaklaşık bir asrın yarısını işgal eden, terör dolayısıyla yaşanmış olan tecrübeler ve toplumsal birikimimiz, tarihsel tecrübemiz, kültürel birikimlerimiz esas alınmış, başkalarının değil bu milletin neye ihtiyacı olduğu fikrinden hareketle tamamıyla kendi dinamiklerimizden kaynaklanan bir süreç yönetilmiştir, yönetilmeye devam ediyor. Diyebiliriz ki Türkiye modeli bu özelliğiyle tamamıyla milli bir modeldir. İçeride bütün toplumsal kesimlerin farklı müzakereleri sonucu ortaya çıkmış, gelişmiş olan bir süreçtir."
"CUMHURİYET'İN İKİNCİ ASRININ EN BÜYÜK PROJESİ OLACAK"
"Terörsüz Türkiye" sürecinin dar parti kalıpları içerisinde değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Kurtulmuş, "Türkiye'nin birinci asrını geride bıraktık. Türkiye Cumhuriyeti'nin birinci asrının şüphesiz, kime sorarsak soralım, en büyük sorunu terör meselesidir. Şimdi açıklıkla diyoruz ki Türkiye'nin en büyük meselesini ortadan kaldırmak için bir araya gelen bu irade, ortaya koyduğu bu projeyle de Cumhuriyet'in ikinci asrının en büyük projesine başlangıç vermiştir. Böylece ortaya konulan bu model aynı zamanda Cumhuriyet'in ikinci asrının da şüphesiz en büyük projesi olacaktır" ifadelerini kullandı.
Kurtulmuş, süreçte üçüncü bir gözün bulunmadığını, millet adına süreci takip eden kurumların TBMM ve devletin ilgili kurumları olduğunu belirtti. Sürecin şeffaf ve toplumun bütün kesimleri tarafından izlenebilir bir anlayışla yürütüldüğünü ifade eden Kurtulmuş, TBMM bünyesinde kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun çalışmalarına da değindi.
"TERÖRSÜZ BÖLGE BİR HEDEF OLDUĞU KADAR GEREKLİLİKTİR"
Türkiye'nin huzurunun komşu ülkelerdeki gelişmelerden bağımsız düşünülemeyeceğini belirten Kurtulmuş, Suriye ve Irak'taki gelişmelere işaret ederek, şöyle konuştu:
"Bu bölgede hiçbir ülkenin tek başına terörden kendisini kurtarması mümkün değildir. Yakın tarihimizde bölgenin terörle ağır imtihanı bunu bize öğretmiştir. Suriye'deki herhangi bir terör örgütünün doğrudan Lübnan'a ya da Irak'a etkilerini gayet iyi biliyoruz. Aynı şekilde Irak'taki bir terör örgütünün doğrudan Türkiye'ye etkilerinin neler olduğunu geçmişte büyük ve acı tecrübelerle yaşamış, öğrenmiş olduk.
Dolayısıyla hep beraber bölge olarak, hangi motivasyonla ortaya çıkarsa çıksın, ister etnik kökenli ister ideolojik kökenli ister dini kökenli olsun, devlet dışındaki kamu otoritesinin meşru silahlarının dışında hiçbir milis gücün elinde silah olmamasının bölge halklarının tamamının hayrına olduğunu ve bölgedeki bütün ülkelerin terörden uzaklaşmasının Türkiye'ye de diğer ülkelere de büyük katkı sağlayacağını biliyoruz. Dolayısıyla iç huzurumuzun komşularımızın selametinden geçtiğini bilen bir anlayışla hareket ediyoruz. 'Terörsüz bölge' derken sadece bunu bir hedef olarak değil, aynı zamanda bir gereklilik olarak ortaya koyduğumuzun bir kere daha altını çizmek isterim."
"TÜRK'ÜN, KÜRT'ÜN, ARAP'IN KADERİNİN ORTAK OLDUĞUNU UNUTMAMAK GEREKİR"
Sürecin başlangıcında "Türk'ün onurunu, Kürt'ün gururunu korumayan hiçbir teklif bu memlekette kalıcı barışı sağlayamaz" yaklaşımıyla hareket ettiklerini söyleyen Kurtulmuş, "Tarih boyunca aynı coğrafyada yan yana, akraba olarak yaşamış olan halkların bundan sonraki geleceklerinin de istikballerinin de birbirinden ayrılması mümkün değildir. Türk'ün, Kürt'ün, Arap'ın, Sünni'nin, Şii'nin, Müslüman'ın, gayrimüslimin, bu bölgede yaşayan herkesin kaderinin ortak olduğunu unutmamak gerekir. Eğer ortak bir toplumsal sözleşmeden bahsediyorsak, eğer ortak bir barış geleceğinden bahsediyorsak, kaderlerimizin de geçmişimiz gibi ortak olduğunu anlamak ve buna göre hareket etmek durumundayız" dedi.
"467 MİLLETVEKİLİNİN DESTEĞİ BÜTÜN PARTİLERİN ORTAK BAŞARISIDIR"
TBMM'de Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun'un 467 milletvekilinin onayıyla kabul edildiğini hatırlatan Kurtulmuş, şöyle konuştu:
"467 milletvekilinin bir yasaya destek vermesi Türkiye Büyük Millet Meclisi tarihinde neredeyse hiç görülmemiş bir başarıdır. Bu, bütün siyasi partilerin ortak başarısıdır. Sadece bir siyasi partinin ya da birkaç siyasi partinin değil, bu sürece katılan bütün siyasi partilerin ortak başarısıdır. Bundan dolayı sürece destek veren, başta siyasi partilerimizin genel başkanları ve yöneticileri olmak üzere, komisyona aktif bir şekilde katılan değerli arkadaşlarımız olmak üzere bütün Türkiye siyasetine canı yürekten teşekkür ediyorum, tebrik ediyorum.
467'nin de sadece bir sayı olmadığını, bir büyük anlam ifade ettiğini söylemek isterim. Bu, barışa, birlikte yaşamaya, huzur içerisinde yaşamaya, ekonomik gelişmeye, toplumsal bütünleşmeye duyulan güvenin ve buna duyulan hasretin de oylanmasıdır, bu istikamette verilen bir oydur. Dolayısıyla 467 milletvekilimizin oyuyla açılan süreç aslında bir kapının sonuna kadar açılmasıdır. Nasıl Orta Doğu'da, dünyada yeni bir düzen kurulacak diyorsak, Orta Doğu'daki yeni düzenin kuruluşunda Türkiye'deki bu yasanın sağlamış olduğu imkanın fırsatlarından sonuna kadar istifade etmek zorundayız."
Bölgede yeni bir düzenin kurulması gerektiğini belirten Kurtulmuş, bunun hukukun, demokrasinin ve çok sesliliğin güçlendirilmesiyle mümkün olacağını vurgulayarak, bölge ülkeleri arasında iş birliği ve dayanışmanın artırılması gerektiğini ifade etti.
"TERÖR EKONOMİSİ YERİNE BARIŞIN EKONOMİSİNİ TESİS ETMEK MÜMKÜN"
Bölgedeki çatışmaların sona ermesinin ekonomik kazanımlar da sağlayacağına işaret eden Kurtulmuş, şunları söyledi:
"Bölgede çatışmanın ortadan kalkmasıyla birlikte tek tek şehirlerimiz, ilçelerimiz, köylerimiz yeni bir refah dalgasının konusu haline gelecektir. Sadece Irak'la gerçekleştirilecek olan Kalkınma Yolu Projesi'nin bile Türkiye'ye, Irak'a ve bölgedeki diğer halklara ne kadar büyük bir ekonomik kazanım sağlayacağı herhalde şüphesizdir. Böylesine önemli bir dönemin başında biz Türkiye modeli olarak ortaya koyduğumuz bu çabayı gerçekten bölgenin ve Türkiye'nin geleceğinin teminatı olarak görüyoruz. Cumhuriyetimizin ikinci asrının en büyük projesi olarak telakki ediyoruz.
Bu konu sadece Türkiye ile ilgili değildir. Esas yapmaya çalıştığımız şey bölgemizde yeniden derlenip toparlanmayı sağlamaktır. Dağıtılan parçalarımızı, un ufak hale getirilen bölge halklarını yeniden birlik, beraberlik, kardeşlik şemsiyesi altında buluşturabilmektir. Bu büyük iddiayla, bu büyük iradeyle yola çıktık, büyük mesafeler aldık. Ne yaparlarsa yapsınlar mutlaka ama mutlaka başaracağız ve bölge halklarımız refah ve huzur içerisinde kıyamete kadar yaşamaya devam edecek."
Kaynak:ANKA
GÜNDEM 09 Kasım 2026 Pazartesi, 14:47
Yorumlar
Öne Çıkanlar
Diğer Haberler
Hakan Çalhanoğlu geleceğiyle ilgili konuştu
Inter forması giyen ve sözleşmesi sezon sonunda...
İzmir Aliağa'da HABAŞ'a ait karbondioksit dolum tesisinde patlama: Ölü ve yaralılar var!
İzmir'in Aliağa ilçesinde üretim faaliyetlerini...
YENİ Partili Utku Çakırözer, gazeteci Murat Ağırel'i ziyaret etti
YENİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku...
Demir Ege Tıknaz, Ümit Milli Futbol Takımı kadrosundan çıkarıldı
2027 Avrupa Şampiyonası Elemeleri play-off...